Zasiądźcie bliżej ognia, druhowie, niech żar polan rozświetli wasze twarze, a dym z jałowca oczyści wasze myśli. Słyszycie ten miarowy szum Odry? To rzeka, która od wieków obmywa tę ziemię. Wielu dziś mniema, że nasi ojcowie, Dziadoszanie, byli ludem surowym i niechlujnym, co to jeno błotem i krwią się brudził. Nic bardziej błędnego! Dziś opowiem wam o tym, jak w naszych grodach – w Chobieni, Żukowicach i Przedmościu – dbałość o ciało była świętym obowiązkiem, a kunsztowny grzebień znaczył tyle, co dobra włócznia. Zapomnij o obrazie brudnego barbarzyńcy. Dla Dziadoszan higiena była rytuałem przejścia, a estetyka – tarczą chroniącą duszę. Odkryj sekrety nadodrzańskich warsztatów rogowniczych i mistyczne znaczenie łaźni, w których parą i ziołami wykuwano zdrowie całego rodu. Posłuchajcie szeptu ziemi… Archeolodzy, ci mędrcy, co wygrzebują przeszłość spod korzeni dębów, znaleźli w Żukowicach i Chobieni dowody na to, że nasz lud kochał piękno. W tamtejszych warsztatach rogownicy godzinami ciosali w porożu jelenia grzebienie, zdobiąc je precyzyjnymi kółkami koncentrycznymi – znakami, co miały oko biesa zmylić. Bo wiedzcie, że czesanie włosów to u Słowian nie tylko rozplątywanie kołtunów. Włosy to siedziba mocy witalnej. Porządkując je grzebieniem, porządkowaliśmy swój los, oddzielając to, co ludzkie, od dzikiego chaosu. Każdy możny Dziadoszanin nosił przy pasie srebrną lub miedzianą łyżeczkę do uszu, nierzadko zawieszoną obok amuletu z kła odyńca. Czyste uszy pozwalały lepiej słyszeć szepty Bogów, a gładka skóra, którą goliły żelazne brzytwy znalezione w naszych osadach, była oznaką dostojeństwa i wolności. Lecz serce naszej czystości biło w łaźni, w mrocznej „bani”. Tam, w kamiennym piecu, ogień Swarożyca spotykał się z wodą Mokoszy. Kiedy wylewaliśmy wywar z mydlnicy lekarskiej na rozżarzone głazy, a gęsta para wypełniała ziemiankę, czuliśmy, jak z potem uchodzi z nas zło i choroba. To był rytuał odrodzenia – panna młoda przed ślubem, wojownik po bitwie, matka po połogu – wszyscy musieli przejść przez dym i parę, by stać się nowym człowiekiem. A teraz oczami duszy spójrzcie na te niewiasty – ich warkocze lśnią od naparów z pokrzywy i brzozy, a na skroniach dzwonią srebrne kabłączki, jak ten unikalny, znaleziony w Obiszowie. Nosiliśmy paciorki ze szkła, które odbijały blask słońca pod Głogowem, i kaptorgi pełne wonnych ziół, by zapach przypominał biesom, że to dom ludzi czystych i bogobojnych. Pamiętajcie: czystość ciała to lustro czystości ducha. Dziadoszanie wiedzieli, że piękno to nie próżność, lecz porządek świata, który musimy pielęgnować każdego dnia. A Ty, czy wiedziałeś, że nasi przodkowie przywiązywali tak wielką wagę do detali swojego wyglądu? Czy w Twoim domu przetrwały opowieści o babcinych sposobach na pielęgnację włosów ziołami znad rzeki? Podziel się z nami swoimi rodzinnymi sekretami w komentarzu! Niech pamięć o kunszcie i higienie Dziadoszan ożywi naszą wspólną historię w Krainie Łęgów Odrzańskich.